Wat zijn de eerste tekenen van diabetes?
De eerste tekenen van diabetes zijn vaak veel dorst, vaker plassen, een droge mond, moeheid en wazig zien. Ook onverklaarbaar afvallen, terugkerende infecties, jeuk of wondjes die langzaam genezen kunnen passen bij beginnende diabetes.
Niet iedereen krijgt dezelfde klachten. Sommige mensen merken vooral dat ze veel drinken en vaak moeten plassen. De ander voelt zich al een tijd ongewoon moe, ziet tijdelijk waziger of heeft infecties die blijven terugkomen.
Bij diabetes type 1 ontstaan klachten meestal vrij snel. Bij diabetes type 2 kunnen klachten zich langzaam ontwikkelen. Daardoor wordt diabetes type 2 niet altijd direct herkend.
Veel plassen en drinken, waardoor komt dit?
Veel plassen en veel dorst zijn bekende eerste signalen van diabetes. Bij diabetes zit er te veel glucose in het bloed. De nieren proberen dat overschot uit het lichaam te verwijderen. Daardoor gaat er extra vocht verloren via de urine. Je moet dan vaker plassen en krijgt vervolgens meer dorst.
Concreet kun je denken aan:
- vaker plassen dan normaal, bijvoorbeeld meer dan 8 keer per dag
- ’s nachts meerdere keren moeten plassen
- steeds blijven drinken, bijvoorbeeld meer dan 3 tot 4 liter per dag, zonder dat de dorst echt minder wordt
- een droge mond
Zijn deze klachten nieuw, houden ze aan of nemen ze snel toe? Dan is het verstandig om contact op te nemen met de huisarts. Die kan met bloedonderzoek bekijken of er sprake is van een te hoge bloedsuiker. Een nuchtere bloedglucosewaarde vanaf 7,0 mmol/l in veneus bloed (het zuurstofarme bloed dat door de aderen (venen) terugstroomt naar het hart en donkerrood van kleur is) kan passen bij diabetes. Ook een willekeurige bloedglucosewaarde van 11,1 mmol/l of hoger is, samen met duidelijke klachten, reden voor verder onderzoek.
Moeheid bij beginnende diabetes: waarom voel je je zo futloos?
Diabetes is een ziekte waarbij de alvleesklier te weinig of geen insuline produceert. Wat wil dit precies zeggen? Insuline zorgt ervoor dat je lichaam de glucose die je via de koolhydraten in je voeding binnenkrijgt, goed kan verwerken. Al je cellen hebben glucose nodig als brandstof. Heb je diabetes, dan kan die glucose de cellen niet in. Het glucosegehalte in je bloed wordt dan te hoog. Daardoor heb je weinig energie en voel je je moe.
Wazig zien en afvallen: kunnen dat ook eerste tekenen van diabetes zijn?
Ja, wazig zien en onverklaarbaar afvallen kunnen de eerste tekenen van diabetes zijn. Bij schommelingen in de bloedglucose verandert tijdelijk de vochtbalans in het oog. Daardoor kun je minder scherp zien. Dat hoeft niet blijvend te zijn, maar het is wel een serieus signaal, vooral als het samen voorkomt met veel dorst, vaker plassen of moeheid.
Ook afvallen kan voorkomen bij beginnende diabetes. Dat zie je vooral bij diabetes type 1. Het lichaam kan glucose dan niet goed gebruiken als brandstof, gaat het vet afbreken om energie te krijgen. Daardoor kunnen mensen snel gewicht verliezen zonder dieet of extra beweging.
Jeuk, infecties en wondjes die langzaam genezen: horen die ook bij diabetes?
Ja, ook dat kunnen tekenen zijn van beginnende diabetes. Wanneer de glucose lange tijd te hoog is, werkt het afweersysteem minder goed en herstellen wondjes trager. Bacteriën en schimmels krijgen bovendien meer kans om te groeien in een omgeving met veel glucose.
Dit heeft dan invloed op:
- hoe goed het lichaam infecties afweert
- hoe snel de huid herstelt
- hoe makkelijk wondjes dichtgaan
Je kunt dan bijvoorbeeld vaker last hebben van:
- blaasontsteking doordat er meer suiker in de urine zit
- jeuk en schimmelinfecties doordat schimmels sneller toenemen door de extra suiker
- wondjes of sneetjes die langzaam genezen door verstoorde glucoseregulatie
Wat is het verschil tussen de eerste klachten bij diabetes type 1 en type 2?
De klachten zijn hetzelfde. Het is vooral de snelheid waarmee de klachten ontstaan:
De onderstaande tabel geeft een overzicht van de belangrijkste verschillen:
| Kenmerk | Diabetes type 1 | Diabetes type 2 |
|---|---|---|
| Begin van de klachten | Vaak plotseling | Meestal geleidelijk |
Snelheid van ontwikkeling | Klachten nemen vaak binnen dagen tot weken toe | Klachten bouwen zich langzaam op en kunnen lang onopgemerkt blijven |
Moment van ontdekking | Vaak snel door duidelijke klachten | Regelmatig pas later, soms toevallig bij bloedonderzoek |
Wanneer moet je met klachten die op diabetes lijken naar de huisarts?
Neem contact op met de huisarts als je klachten hebt die passen bij diabetes. Vooral als meerdere signalen tegelijk voorkomen en zeker als de klachten snel toenemen. Bij diabetes type 1 is het belangrijk zo snel mogelijk actie te ondernemen. De huisarts kan met HbA1c bloedtest vaststellen of je diabetes hebt.
In het kort
De eerste tekenen van diabetes herkennen is belangrijk, zodat je op tijd hulp kunt zoeken. De meest voorkomende signalen zijn veel dorst, vaker plassen, moeheid, een droge mond en wazig zien. Soms horen daar ook onverklaarbaar afvallen, jeuk, terugkerende infecties of wondjes die langzaam genezen bij.
Bij diabetes type 1 ontstaan klachten vaak plotseling en nemen ze snel toe. Bij diabetes type 2 ontwikkelen klachten zich geleidelijk en blijven ze soms lang onopgemerkt. Diabetes wordt vastgesteld met bloedonderzoek via de huisarts — niet op basis van klachten alleen.
Heb je klachten die bij diabetes passen? Neem dan contact op met de huisarts. Heb je vragen over diabetes hulpmiddelen? Bosman, jouw DiabetesExpert, staat altijd voor je klaar.