Extra toedienen van insuline: zo werkt een bolus
Waar je bij een insulinepen extra moeten injecteren voor meer dosering, doet een insulinepomp dit (bijna) automatisch zonder dat er een extra prik bijkomt. Bij beide manieren krijg je meer insuline voordat je iets eet of om een hogere glucosewaarde te stabiliseren. Bij een insulinepomp noem je deze toediening bolus insuline.
Een bolus is in de medische wereld een term voor een relatief grote hoeveelheid medicatie die in één keer wordt toegediend. Bij diabetes heeft een bolus specifiek betrekking op het toedienen van insuline om de bloedglucosespiegel snel te laten dalen, bijvoorbeeld na het eten van koolhydraatrijke maaltijden.
Verschillende bolus insuline
Een insulinepomp geeft de keuze tussen drie verschillende type bolus. Dus drie manieren waarop jij een extra dosering insuline toedient. Ideaal, want je maakt een nauwkeurige keuze voor wat je op dat moment nodig hebt. Een vettere maaltijd heeft bijvoorbeeld andere toediening nodig dan een standaard diner.
1. Standaard bolus
Voor een normale maaltijd dien je een standaard bolus insuline toe. Injecteer je normaal met een pen, dan wordt dit dus vervangen door een standaard bolus via de pomp. Deze bolus geeft de insuline in één keer af, net zoals bij een injectie met een pen.
2. Verlengde bolus insuline
Een verlengde bolus, ook wel vertraagde of square wave bolus genoemd, is het meest geschikt bij een maaltijd met langzaam verteerbare koolhydraten. Dit zijn bijvoorbeeld maaltijden met meer vet, waardoor koolhydraten langzamer in het bloed worden opgenomen. Voorbeelden van gerechten zijn pasta, patat, pannenkoeken, pizza en poffertjes.
Waar een standaard bolus in deze situatie een hypo (lage bloedsuiker) kan veroorzaken, biedt een verlengde bolus uitkomst. Hierbij wordt de insulinetoediening verspreid over een langere tijd. Dit is ook ideaal bij eetgelegenheden waarbij je langer tafelt, zoals bij het uiteten gaan, een buffet, 'all you can eat' restaurants of bij het barbecueën.
Waar een standaard bolus een hypo kan veroorzaken in deze situatie, is een verlengde bolus de uitkomst. Zo verspreid je de bolus over een langere tijd. Ook ideaal bij eetgelegenheden waarbij je langer tafelt zoals tijdens het uiteten gaan, bij een buffet, ‘all you can eat’ of bij het barbecueën.
3. Gecombineerde bolus
Zoals de naam al suggereert, combineert de gecombineerde bolus de standaard en verlengde bolus insuline. Deze bolus wordt ook wel dual of multiwave bolus genoemd. Een deel van de bolus wordt direct toegediend en de rest wordt verspreid over een langere periode. Dit is handig bij maaltijden die zowel snel als langzaam verteerbare koolhydraten bevatten.
Hoe bepaal je de juiste bolus?
Het bepalen van de juiste hoeveelheid en type bolus insuline vereist wat oefening en ervaring. Belangrijke factoren om rekening mee te houden zijn:
- De hoeveelheid koolhydraten in je maaltijd
- Het type koolhydraten (snel of langzaam verteerbaar)
- Je huidige bloedglucosespiegel
- Je insulinegevoeligheid
- Geplande lichaamsbeweging
Het is verstandig om nauw samen te werken met je diabetesverpleegkundige of arts om de juiste instellingen voor jouw insulinepomp te bepalen. Regelmatig je bloedglucosespiegel meten en bijhouden wat je eet, helpt om patronen te herkennen en je bolus waar nodig aan te passen.
In het kort
Een bolus insuline is een toediening van insuline om een stijging in bloedglucose na het eten tegen te gaan of om een hoge bloedglucosespiegel te corrigeren. Insulinepompen bieden drie verschillende soorten bolussen: standaard, verlengd en gecombineerd. De keuze hangt af van het type maaltijd en je insulinebehoefte.
Vragen na het lezen van dit artikel?
Neem dan gerust contact met ons op, onze DiabetesExperts gaan graag met je in gesprek.
Gerelateerde informatie
Instructies MiniMed™ 780G
Hoe werkt een gecombineerde bolus?
